Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε τροπολογίες που αποσκοπούν στην προστασία των υπηρεσιών ανταλλαγής μηνυμάτων που χρησιμοποιούν κρυπτογράφηση από άκρο σε άκρο (end-to-end encryption), όπως το WhatsApp, το Signal και το Telegram, από την εφαρμογή των κανόνων που επιτρέπουν τον εντοπισμό υλικού σεξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων μέσω σάρωσης των επικοινωνιών.
Η ψηφοφορία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της συζήτησης για την παράταση του προσωρινού ευρωπαϊκού καθεστώτος («Chat Control»), το οποίο επιτρέπει σε ορισμένες ψηφιακές πλατφόρμες να προβαίνουν σε εθελοντικό εντοπισμό, αναφορά και αφαίρεση υλικού σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών.
Σύμφωνα με τις τροπολογίες που υιοθέτησε το Κοινοβούλιο:
- Οι υπηρεσίες που χρησιμοποιούν πλήρη κρυπτογράφηση από άκρο σε άκρο εξαιρούνται από τη δυνατότητα σάρωσης του περιεχομένου των ιδιωτικών συνομιλιών.
- Δεν επιτρέπεται η αποδυνάμωση ή η παράκαμψη της κρυπτογράφησης προκειμένου να καταστεί δυνατός ο έλεγχος των μηνυμάτων.
- Η προστασία της ιδιωτικότητας και της ασφάλειας των επικοινωνιών θεωρείται θεμελιώδης αρχή που δεν πρέπει να θυσιάζεται ακόμη και στο πλαίσιο της καταπολέμησης της σεξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων.
Παράλληλα, το Κοινοβούλιο συμφώνησε να παραταθεί το προσωρινό νομικό πλαίσιο που επιτρέπει στις μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες να συνεχίσουν να εντοπίζουν εθελοντικά παράνομο υλικό, καθώς η προηγούμενη ρύθμιση είχε λήξει τον Απρίλιο του 2026 και δεν είχε ακόμη συμφωνηθεί μόνιμη νομοθεσία.
Η απόφαση επιχειρεί να επιτύχει μια ισορροπία μεταξύ δύο αντικρουόμενων στόχων:
- της αποτελεσματικής προστασίας των παιδιών από τη διαδικτυακή σεξουαλική εκμετάλλευση· και
- της διαφύλαξης του δικαιώματος των πολιτών στην ιδιωτική επικοινωνία και στην ισχυρή κρυπτογράφηση.
Υπέρμαχοι της προστασίας της ιδιωτικότητας υποστήριξαν ότι η γενικευμένη σάρωση όλων των ιδιωτικών συνομιλιών θα ισοδυναμούσε με μορφή μαζικής επιτήρησης, ενώ οργανώσεις για την προστασία των παιδιών τόνισαν ότι οι ψηφιακές πλατφόρμες πρέπει να συνεχίσουν να διαθέτουν αποτελεσματικά εργαλεία εντοπισμού και αναφοράς παράνομου περιεχομένου.
Μετά την ψηφοφορία, ο φάκελος περνά στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο καλείται να αποφασίσει εάν θα αποδεχθεί τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Εφόσον υπάρξει συμφωνία μεταξύ των δύο θεσμών, το προσωρινό καθεστώς θα παραταθεί μέχρι να ολοκληρωθούν οι διαπραγματεύσεις για το μόνιμο ευρωπαϊκό πλαίσιο σχετικά με την πρόληψη και την καταπολέμηση της διαδικτυακής σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών.
Νομική σημασία της εξέλιξης
Η συγκεκριμένη ψηφοφορία αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις των τελευταίων ετών στον ευρωπαϊκό διάλογο για το λεγόμενο «Chat Control», καθώς για πρώτη φορά διατυπώνεται με τόσο σαφή τρόπο η πρόθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να διατηρήσει την προστασία της κρυπτογράφησης από άκρο σε άκρο, ως θεμελιώδη εγγύηση του απορρήτου των επικοινωνιών, ενώ παράλληλα επιτρέπει τη συνέχιση στοχευμένων εθελοντικών μέτρων για την καταπολέμηση της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών στο διαδίκτυο.
