Σαφές μήνυμα υπέρ της ανεξαρτησίας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας απέστειλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, απαντώντας σε ερώτημα που υποβλήθηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με τις δημόσιες επιθέσεις που δέχθηκε η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, Laura Kövesi, στο πλαίσιο της έρευνας για την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Η παρέμβαση της Επιτροπής αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς δεν περιορίζεται σε μια γενική πολιτική δήλωση στήριξης, αλλά επαναβεβαιώνει τον θεσμικό ρόλο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας ως ανεξάρτητου οργάνου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αρμόδιου για τη διερεύνηση αδικημάτων που θίγουν τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης.
Στην απάντησή του, ο Επίτροπος αρμόδιος για τη Δημοκρατία, τη Δικαιοσύνη και το Κράτος Δικαίου, Michael McGrath, υπογράμμισε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στηρίζει πλήρως την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και είναι έτοιμη να συνεργαστεί με τις εθνικές αρχές για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής λειτουργίας της. Παράλληλα, τόνισε ότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία πρέπει να μπορεί να ασκεί τα καθήκοντά της χωρίς εξωτερικές παρεμβάσεις, πολιτικές πιέσεις ή προσπάθειες αμφισβήτησης της νομιμότητας και της αποστολής της.
Η τοποθέτηση αυτή αποκτά ιδιαίτερο θεσμικό βάρος σε μια περίοδο κατά την οποία οι έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας αφορούν υποθέσεις διαχείρισης ευρωπαϊκών πόρων και ενισχύσεων σε διάφορα κράτη μέλη. Η προστασία της ανεξαρτησίας της δεν συνδέεται μόνο με την αποτελεσματικότητα των ερευνών της, αλλά και με την εμπιστοσύνη των πολιτών προς τους ευρωπαϊκούς θεσμούς.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, η οποία λειτουργεί από το 2021, αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους νέους θεσμούς στον χώρο της ευρωπαϊκής ποινικής δικαιοσύνης. Αποστολή της είναι η διερεύνηση και δίωξη εγκλημάτων που στρέφονται κατά του προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως απάτες με ευρωπαϊκές επιδοτήσεις, διασυνοριακές απάτες στον ΦΠΑ και σοβαρές υποθέσεις διαφθοράς που συνδέονται με τη διαχείριση ευρωπαϊκών κονδυλίων.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι η Επιτροπή συνέδεσε ευθέως την προστασία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας με τις αρχές του κράτους δικαίου. Η ανεξαρτησία των εισαγγελικών και δικαστικών αρχών αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση για την ορθή λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών, τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Κάθε προσπάθεια υπονόμευσης ή αποδυνάμωσης αυτής της ανεξαρτησίας μπορεί να επηρεάσει την αξιοπιστία των ερευνών και τη δημόσια εμπιστοσύνη προς τη δικαιοσύνη.
Η παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής υπενθυμίζει ότι η προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελεί κοινή ευρωπαϊκή υποχρέωση και ότι οι αρμόδιοι θεσμοί πρέπει να μπορούν να επιτελούν το έργο τους απερίσπαστοι. Παράλληλα, αναδεικνύει τη διαρκώς αυξανόμενη σημασία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας ως πυλώνα της ευρωπαϊκής έννομης τάξης και ως βασικού μηχανισμού ελέγχου της νομιμότητας στη διαχείριση των ευρωπαϊκών πόρων.
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση της Επιτροπής αποτελεί, τελικά, ένα ευρύτερο μήνυμα προς όλα τα κράτη μέλη ότι η ανεξαρτησία των θεσμών που υπηρετούν τη δικαιοσύνη και τη λογοδοσία παραμένει αναπόσπαστο στοιχείο του ευρωπαϊκού κράτους δικαίου.
