Η Ουγγαρία, η οποία δεν μπορεί να προβάλει κατ’ ένσταση έλλειψη νομιμότητας της κοινής θέσης του Συμβουλίου, παραβίασε την αποκλειστική εξωτερική αρμοδιότητα της Ένωσης στον επίμαχο τομέα, καθώς και την αρχή της καλόπιστης συνεργασίας.
Τον Νοέμβριο του 2020 το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξέδωσε απόφαση 1 για την κοινή θέση που πρέπει να ληφθεί από τα κράτη μέλη εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά την επικείμενη σύνοδο της επιτροπής για τα ναρκωτικά των Ηνωμένων Εθνών 2. Αντικείμενο της κοινής θέσης ήταν, μεταξύ άλλων, η τροποποίηση της ταξινόμησης της κάνναβης και των σχετικών προς αυτήν ουσιών στις συμβάσεις των Ηνωμένων Εθνών για τα
ναρκωτικά και τις ψυχοτρόπους ουσίες, σύμφωνα με σχετική σύσταση της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας (ΠΟΥ). Κατά την ψηφοφορία επί των συστάσεων της ΠΟΥ, ο εκπρόσωπος της Ουγγαρίας όχι μόνον ψήφισε αντίθετα προς την κοινή θέση του Συμβουλίου, αλλά προέβη επιπλέον και σε δήλωση αντιβαίνουσα προς την κοινή θέση. Κατόπιν αυτού, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή άσκησε προσφυγή λόγω παραβάσεως κατά της Ουγγαρίας. Κατά την Επιτροπή, η Ουγγαρία παραβίασε την αποκλειστική εξωτερική αρμοδιότητα της Ένωσης, παρέβη την απόφαση του Συμβουλίου για την κοινή θέση και παραβίασε την αρχή της καλόπιστης συνεργασίας. Προς αντίκρουση, η Ουγγαρία υποστήριξε, κατά κύριο λόγο, ότι η απόφαση του Συμβουλίου δεν ήταν νόμιμη.
Με την απόφασή του, το Δικαστήριο δικαιώνει την Επιτροπή και αποφαίνεται ότι η Ουγγαρία παρέβη τις υποχρεώσεις που υπέχει από το δίκαιο της Ένωσης.
Το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι η απόφαση-πλαίσιο 3 του Συμβουλίου για τη διακίνηση ναρκωτικών ορίζει την έννοια «ναρκωτικό» με παραπομπή στις προαναφερθείσες συμβάσεις των Ηνωμένων Εθνών 4. Οι αποφάσεις με τις οποίες τροποποιείται η ταξινόμηση ουσιών που διαλαμβάνονται στις συμβάσεις αυτές μπορούν να έχουν επίπτωση στην εφαρμογή των κυρώσεων που προβλέπονται στην απόφαση-πλαίσιο, οπότε δύνανται να επηρεάσουν ή να
αλλοιώσουν άμεσα το δίκαιο της Ένωσης. Ο καθορισμός της θέσης που πρέπει να λάβουν τα κράτη μέλη εξ ονόματος της Ένωσης όσον αφορά τέτοιες αποφάσεις εμπίπτει επομένως στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Ένωσης 5, αρμοδιότητα την οποία παραβίασε εν προκειμένω η Ουγγαρία με τη συμπεριφορά που επέδειξε. Με τον τρόπο αυτό, το εν λόγω κράτος μέλος παρέβη επίσης την απόφαση του Συμβουλίου για την κοινή θέση, απόφαση που εκδόθηκε στο πλαίσιο της άσκησης της προαναφερθείσας αποκλειστικής αρμοδιότητας.
Δυνάμει της αρχής της καλόπιστης συνεργασίας 6, τα κράτη μέλη οφείλουν να διευκολύνουν την Ένωση στην εκπλήρωση των αποστολών της και να απέχουν από τη λήψη οποιουδήποτε μέτρου ικανού να θέσει σε κίνδυνο την πραγματοποίηση των κοινών σκοπών. Εν προκειμένω, η Ουγγαρία, ψηφίζοντας σε διεθνές όργανο κατά τρόπο αντίθετο προς κοινή θέση του Συμβουλίου, παραβίασε την ανωτέρω αρχή, καθώς και την αρχή της ενιαίας διεθνούς εκπροσώπησης της Ένωσης και των κρατών μελών της. Πράγματι, διαφοροποιούμενο από την κοινή στρατηγική που διαμορφώθηκε στο πλαίσιο του Συμβουλίου, το εν λόγω κράτος μέλος εξασθενίζει τη διαπραγματευτική ισχύ της Ένωσης έναντι των λοιπών συμβαλλομένων μερών στη σύμβαση.
Τέλος, το Δικαστήριο διευκρινίζει ότι, στο πλαίσιο προσφυγής λόγω παραβάσεως, ένα κράτος μέλος δεν μπορεί να επικαλεστεί λυσιτελώς την έλλειψη νομιμότητας μιας πράξης θεσμικού ή άλλου οργάνου ή οργανισμού της Ένωσης, όποια και αν είναι αυτή. Πράγματι, η αναγνώριση τέτοιας δυνατότητας θα ισοδυναμούσε με το να επιτραπεί στα κράτη μέλη να «αυτοδικούν» παραβιάζοντας αρχικώς το δίκαιο της Ένωσης και αναμένοντας να στραφεί η Επιτροπή εναντίον τους στο πλαίσιο προσφυγής λόγω παραβάσεως, όπερ θα αντέβαινε στην αρχή του κράτους δικαίου και στα καθήκοντα αλληλεγγύης τα οποία αποδέχθηκαν τα κράτη μέλη και τα οποία ανήκουν στις θεμελιώδεις βάσεις της έννομης τάξης της Ένωσης. Τούτο δεν ισχύει μόνον όταν το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος προσβάλλει πράξη που έχει ιδιαιτέρως σοβαρές και προφανείς πλημμέλειες, σε σημείο που να μπορεί να χαρακτηριστεί ως ανυπόστατη πράξη.
