Σε νέα καταδίκη της Ελλάδας προχώρησε το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, κρίνοντας ότι η πλήρης σωματική έρευνα στην οποία υποβλήθηκε η φωτορεπόρτερ Π. Μ. στη Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αττικής συνιστούσε εξευτελιστική μεταχείριση και παραβίαση του άρθρου 3 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου.
Η απόφαση εκδόθηκε στις 22 Σεπτεμβρίου 2026 στην υπόθεση «Melliou κατά Ελλάδας» (προσφυγή αριθ. 15807/19) και είναι οριστική.
Το βράδυ της 27ης Φεβρουαρίου 2013 η φωτορεπόρτερ επέστρεφε στο σπίτι της, όταν συνάντησε τέσσερις αστυνομικούς της ομάδας ΔΕΛΤΑ, οι οποίοι κινούνταν με μοτοσικλέτες στην περιοχή των Εξαρχείων. Θεωρώντας ότι ενδέχεται να είχε προηγηθεί περιστατικό αστυνομικής αυθαιρεσίας, σημείωσε τους αριθμούς κυκλοφορίας των μοτοσικλετών.
Οι αστυνομικοί την σταμάτησαν και της ζήτησαν να επιδείξει την ταυτότητά της. Ακολούθησε η προσαγωγή της στη ΓΑΔΑ για εξακρίβωση στοιχείων. Εκεί της αφαιρέθηκαν προσωρινά το κινητό τηλέφωνο και η ταυτότητα, ενώ της ζητήθηκε να παραδώσει το σημείωμα με τους αριθμούς κυκλοφορίας.
Στη συνέχεια, γυναίκα αστυνομικός, κατόπιν εντολής του αξιωματικού υπηρεσίας, την υποχρέωσε να αφαιρέσει όλα τα ρούχα της, περιλαμβανομένων των εσωρούχων της, και πραγματοποίησε οπτικό έλεγχο του σώματός της. Η Π.Μ. δεν είχε συλληφθεί ούτε της είχε απαγγελθεί κατηγορία.
Οι αντίθετες αποφάσεις των ελληνικών δικαστηρίων
Το πρωτοβάθμιο ποινικό δικαστήριο έκρινε ότι η έρευνα ήταν περιττή και ότι ένας απλός εξωτερικός σωματικός έλεγχος θα αρκούσε. Διαπίστωσε, μάλιστα, ότι η διαδικασία αποσκοπούσε στον εκφοβισμό και την τιμωρία της φωτορεπόρτερ.
Αντίθετα, το Εφετείο αποδέχθηκε ότι υπήρχαν σοβαρές υπόνοιες ενδεχόμενης προπαρασκευής τρομοκρατικής ενέργειας και χαρακτήρισε την πλήρη σωματική έρευνα αναγκαίο προληπτικό μέτρο. Η δίωξη κατά του αξιωματικού υπηρεσίας έπαυσε τελικά λόγω παραγραφής, ενώ ο επικεφαλής της υπηρεσίας αθωώθηκε.
Το σκεπτικό του ΕΔΔΑ
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο υπογράμμισε ότι η προσφεύγουσα είχε προσαχθεί μόνο για εξακρίβωση στοιχείων και δεν είχε ποτέ συλληφθεί ή τεθεί τυπικά υπό κράτηση. Για τον λόγο αυτό έπρεπε να εφαρμοστεί ακόμη αυστηρότερα η αρχή της απόλυτης αναγκαιότητας.
Η φωτορεπόρτερ είχε ήδη ταυτοποιηθεί, είχε παραδώσει τα προσωπικά της αντικείμενα και το επίμαχο σημείωμα και είχε απαντήσει στις ερωτήσεις των αστυνομικών. Παρ’ όλα αυτά, οι Αρχές προχώρησαν αμέσως στην πλήρη σωματική έρευνα, χωρίς να εξετάσουν ηπιότερα μέσα, όπως έναν εξωτερικό έλεγχο, τη χρήση ανιχνευτή μετάλλων ή κατάλληλου σαρωτή.
Κατά το ΕΔΔΑ, δεν αποδείχθηκε επαρκής σύνδεση μεταξύ της συγκεκριμένης έρευνας και της ανάγκης πρόληψης εγκληματικής ενέργειας ή διατάραξης της τάξης. Η απουσία αυστηρής αναγκαιότητας αρκούσε για να χαρακτηριστεί η μεταχείριση εξευτελιστική, χωρίς να απαιτείται να εξεταστεί περαιτέρω ο ακριβής τρόπος διεξαγωγής της έρευνας.
Επιβαρυντικό στοιχείο αποτέλεσε και το γεγονός ότι δεν επετράπη στον δικηγόρο της να τη συνοδεύσει στον έκτο όροφο της ΓΑΔΑ. Τον συνάντησε μόνο μετά την ολοκλήρωση της έρευνας και την αποχώρησή της, γεγονός που, σύμφωνα με το Δικαστήριο, μπορούσε να εντείνει το αίσθημα απομόνωσης, φόβου, αγωνίας και κατωτερότητας.
Αποζημίωση 10.000 ευρώ
Το ΕΔΔΑ διαπίστωσε παραβίαση του άρθρου 3 της ΕΣΔΑ και επιδίκασε στην προσφεύγουσα 10.000 ευρώ για ηθική βλάβη, καθώς και 875 ευρώ για τα έξοδα της διαδικασίας ενώπιον των ελληνικών δικαστηρίων. Μετά τη διαπίστωση της παραβίασης του άρθρου 3, έκρινε ότι δεν ήταν αναγκαία η αυτοτελής εξέταση της υπόθεσης υπό το άρθρο 8 της ΕΣΔΑ για την προστασία της ιδιωτικής ζωής.
Η απόφαση αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την πρακτική των αστυνομικών προσαγωγών: η προσαγωγή για εξακρίβωση στοιχείων δεν δημιουργεί από μόνη της εξουσία επιβολής της πλέον παρεμβατικής μορφής σωματικής έρευνας. Κάθε τέτοιο μέτρο πρέπει να στηρίζεται σε συγκεκριμένη και αποδεδειγμένη ανάγκη, να αποτελεί την έσχατη επιλογή και να εφαρμόζεται με πλήρη σεβασμό στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια.
